Αλλά τότε ο πληροφοριοδότης μας, που δεν αγαπούσε ιδιαίτερα τα παιδιά, μας γύρισε την πλάτη κι έκοψε την κουβέντα. Είχε δει να έρχεται κάποιος που θα μπορούσε ίσως να του πιάσει την κουβέντα κι εμάς μας άφησε να μας τρώει η περιέργεια, μαζί κι ένα τσίμπημα φόβου.

– Τι είπε ρε αυτός; Μας δούλευε. Δεν μας χωνεύει.
– Αύριο να πάμε να δούμε.
– Ναι, αύριο το πρωί που θα είναι μέρα να δούμε.

Ναι, αλλά έλα που “ο φόβος φυλάει τα έρημα” αλλά και “στα έρημα αρέσει ο φόβος”. Κι έτσι, αντί να πάμε το πρωί, συναντηθήκαμε αργά το απόγευμα, την παράξενη ώρα που έχουν χαθεί οι σκιές και μαζί τους έχουν χαθεί οι τρεις διαστάσεις του χώρου. Τέτοια ώρα όλα μοιάζουν επίπεδα χωρίς βάθος, στο ίδιο πλάνο, στεριά, θάλασσα, ουρανός, χωρίς λεπτομέρειες, άρα χωρίς ζωή.

Ακριβώς εκείνη την ώρα εμείς, φεύγοντας από το χωριό και πηδώντας από βράχο σε βράχο, φτάσαμε κοντά στην αρχή της μεγάλης αμμουδιάς που σε μια γωνιά της ήταν κολλημένο στα ρηχά το ναυάγιο. Πολύ γνωστή η ιστορία του, δεν είχε τίποτα το ηρωϊκό ή δραματικό, ούτε θύματα. Όπως έμαθα αργότερα, ήταν απλά ένα πλοίο που το έκαψαν επίτηδες οι ιδιοκτήτες του για να εισπράξουν τα ασφάλιστρα. Όμως όταν είσαι παιδί, έχουν αυτά καμιά σημασία; Ό,τι κι αν είναι, τα ναυάγια είναι ναυάγια και τα ναυάγια κρύβουν μυστήρια και μυστικά – σκελετούς, θησαυρούς, φαντάσματα ίσως…

Ειδικά μάλιστα εκείνη την περίεργη ώρα. Η θάλασσα στο μεταξύ είχε γαληνέψει αρκετά και μόνο η ρεστία που ερχόταν από τα ανοιχτά έσκαγε με αφρούς πάνω στα βράχια….

ΧΡΡΡ………..ΧΡΡΡ…….ΓΚΓΚΛΛΟΥουπ……ΝΤΑΝ…………..ΝΤΑΝ

Αυτό, σαν ένας ρόγχος υπόκωφος, ακούστηκε ξαφνικά από τη θάλασσα καθώς πλησιάσαμε το σημείο. Και μετά απόκοσμο γρύλισμα ή γουργουρητό (“όπως κάνει ο σκύλος μας όταν καταπίνει αμάσητο το κρέας”, είπε ένα κορίτσι), ο ήχος της καμπάνας!

Το ναυάγιο, φυσικά, δεν φαινόταν. Πρέπει κανείς να βρίσκεται από πάνω του, π.χ. με βάρκα, ή να κολυμπάει μέσα στο νερό για να το δει. Γιατί λείπει όλη υπερκατασκευή και τα πλευρικά τοιχώματα του σκάφους (τα έκοψαν κάποτε και τα πήραν για παλιοσίδερα), κι έχουν απομείνει μόνο τα ύφαλα και η καρίνα, μισοβυθισμένα στην άμμο του βυθού.
Όμως τα φαντάσματα δεν χρειάζονται καμπίνες. Μπορούν να ζήσουν οπουδήποτε, έτσι δεν είναι; Αν είναι και μισό κουφάρι, ακόμα καλύτερα…

Γι’ αυτό, στο άκουσμα του υποβρύχιου γουργουρητού και της καμπάνας (που εκείνη την ώρα – ώρα εσπερινού – ακούστηκε πιο πένθιμη) όλη η παιδική παρέα ανησυχήσαμε σφόδρα. Τα κορίτσια πιάστηκαν από τα χέρια κι αγκαλιάστηκαν.

“Παναγία μου! Πάμε να φύγουμε!”, φώναξε κάποια.

Αλλά κι εμείς τα αγόρια, παρόλο που ήμασταν, υποτίθεται, πιο γενναίοι, συμφωνήσαμε. Για να σώσουμε τα προσχήματα ωστόσο προτείναμε να ξαναγυρίσουμε την άλλη μέρα, αλλά να είναι σίγουρα πρωί και να έχει ήλιο. Τι διάολο; Φάντασμα το καταμεσήμερο, δεν γίνεται…

Έτσι είπαμε, καθώς φεύγαμε για να γυρίσουμε στο χωριό και να ετοιμάσουμε και να εξοπλίσουμε το “αντιτορπιλικό”. Το οποίο αντιτορπιλικό ήταν ένα μεγάλο βαρύ κανώ παλαιού τύπου με ξύλινο σκελετό, επενδυμένο με καραβόπανο βαμμένο με πολλά χέρια μπογιάς ώστε να είναι αδιάβροχο. Πραγματικά την άλλη μέρα, αρκετά νωρίς, ενώ η θάλασσα ήταν πλέον εντελώς ήρεμη, ο στόλος ξεκίνησε.

Μπροστά πήγαινε το αντιτορπιλικό με επιβάτες τους ατρόμητους πεζοναύτες οπλισμένους με κουπιά ενώ κάποιος είχε φέρει και ένα καμάκι. Πίσω ακολουθούσε ένα φαρδύ στρώμα θαλάσσης που μετέφερε τα κορίτσια τα οποία, μερικά, είχαν μάσκες και βατραχοπέδιλα. Από κάπου έχανε αέρα αυτό το στρώμα και σταματούσαν κάθε τόσο τα κορίτσια και το φούσκωναν και μας καθυστερούσαν, όμως ήταν ανένδοτες – δεν θα γύριζαν πίσω όπως τους λέγαμε, θα ερχόντουσαν μαζί μας.

Μετά από λίγα λεπτά, όμως, πλησιάζοντας ο στόλος μας το σημείο, στήσαμε αυτί – απόλυτη ησυχία – δεν ακουγόταν τίποτα. Τα κορίτσια τότε, υποστηριζόμενες βεβαίως από τη δύναμη πυρός του αντιτορπιλικού που έπλεε δίπλα τους, κοίταξαν με τις μάσκες τους το ναυάγιο. Τίποτα – ησυχία. Κάτι σπάροι μόνο και κάτι μουρμούρες τριγύριζαν στα παλιοσίδερα, και τίποτε άλλο. Η μιά τότε, που ήταν δεινή κολυμβήτρια, έκανε ένα βαθύ μακροβούτι κι έφτασε στο κουφάρι. Την είδαμε να πιάνει κάτι από εκεί μέσα κι ύστερα κολύμπησε προς την επιφάνεια. Τι αγωνία! Τι να ήταν; Τίποτα! Μια χούφτα άμμος! Μας έκανε πλάκα!

Δεν ξέρω τώρα τι ακούσαμε πρώτο, τι στριγκλιές των κοριτσιών ή το γουργουρητό και την καμπάνα;

Γκρλουρρρρρ, Νταν! Γκρλουρρρρρ, Νταν! Γκρλουρρρρρ, Νταν!

Δεν θέλαμε άλλο. Σε χρόνο μηδέν επιβιβαστήκαμε στα πολεμικά αλλά τρομαγμένοι όπως ήμαστε, δεν ξέραμε που να πάμε και τι να κάνουμε. Ενστικτωδώς, χωρίς να μιλάμε, αρχίσαμε να πλέουμε για το λιμάνι αλλά στο μεταξύ είχε σηκωθεί λίγο κυματάκι που μας πήγαινε κόντρα, ειδικά το στρώμα των κοριτσιών που κόντευε πια να ξεφουσκώσει τελείως. Έτσι, αναγκαστικά αφήσαμε το στρώμα στην τύχη του και ανεβήκαμε όλοι στο αντιτορπιλικό, όμως μέχρι να γίνει αυτό πέρασε καμπόση ώρα. Σε αυτό το διάστημα, ο πιο ψύχραιμος της παρέας, που δεν ασχολήθηκε καθόλου με το πως θα ανεβάζαμε στο κανώ τα κορίτσια σώζοντάς τις από τον υποβρύχιο βρικόλακα, κοίταζε προς την ακτή, σε ένα σημείο κοντά στο ναυάγιο.

“Ρε σεις, για πάμε εκεί…”, είπε σηκώνοντας το χέρι για να δείξει.

Κοιτάξαμε κι εμείς εκεί που έδειχνε κι αμέσως η περιέργεια νίκησε τον φόβο. Ήμασταν εξάλλου επτά άτομα στριμωγμένοι όλοι πάνω στο αντιτορπιλικό και άρα – η ισχύς εν τη ενώσει, όπως λένε – νιώθαμε πιο δυνατοί, σαν να ‘μασταν ένα σώμα.

Λοιπόν, σε εκείνο το σημείο της ακτής, που ήταν πολύ κοντινό, υπήρχε μία τρύπα που την ξέραμε καλά. Ήταν ένα αρκετά μεγάλο τριγωνικό άνοιγμα ανάμεσα στα ανοιχτόχρωμα βράχια (“άτσαχες” το λένε αυτό το πέτρωμα) με ρηχά νερά και άμμο στον βυθό, που μέσα της πολλές φορές είχαμε μπει ψάχνοντας για γαρίδες, καβούρια ή πεταλίδες ή ακόμα – οι πιο μεγάλοι – για να πάρουμε μάτι τους χίπηδες που λιάζονταν γυμνοί εκείνον τον καιρό στην κοντινή αμμουδιά. Μέσα από εκείνη τη σπηλιά συχνά ακούγεται μόνο ο υπόκωφος παφλασμός που κάνει το κύμα καθώς μπαινοβγαίνει, εκείνη την ώρα όμως – καθώς δεν απέχαμε πολύ –, όταν κοιτάξαμε, ακούσαμε καθαρά έναν καινούργιο “ρουφηχτό” ήχο μαζί με ένα κοφτό κτύπημα (“ντουγκ”) όπως σφυρί πάνω σε πέτρα.

“Πάμε να φύγουμε, ρε. Θα είναι κανένας πεθαμένος.” είπε ο πιο φοβητσιάρης της παρέας.

“Ρε, δεν είναι από το ναυάγιο.” είπε ο ψύχραιμος. “Κάτι έχει πιαστεί εκεί μέσα.”

Κι έτσι, με δυο-τρεις κουπιές, πλησιάσαμε με το κανώ και το πλευρίσαμε σχεδόν πάνω στα βράχια μπροστά στη σπηλιά. Τα αγόρια κατεβήκαμε κι αφού ήταν ρηχά και πατώναμε, πλησιάσαμε το στόμιο με αρχηγό τον πιο μαχητικό από εμάς που πήρε το καμάκι και μπήκε μέσα κραδαίνοντάς το μπροστά του σαν λόγχη. Όμως, μόλις μπήκαμε κι άλλοι μέσα, ακούσαμε φωνές από τα κορίτσια που είχαν μείνει πίσω και κρατούσαν το κανώ στη θέση του για την περίπτωση άτακτης υποχώρησης.

“Προσοχή! Έρχεται κύμα! Κρατηθείτε!”, φώναξαν.

Πραγματικά, από δεν ξέρω που, ήρθε ένα κύμα, όχι μεγάλο, αλλά αρκετά δυνατό ώστε να σηκωθούν τα νερά και να πλημμυρίσει τη σπηλιά, ευτυχώς όμως εμείς είχαμε ειδοποιηθεί εγκαίρως και είχαμε κρατηθεί από τα τοιχώματα – αλλιώς μπορεί να είχαμε κτυπήσει τα κεφάλια μας στους βράχους.

“Γκλουγκλουγκλου! Ντανγκ! Νταν!” έκανε τότε η σπηλιά καθώς μπήκε μέσα της το κύμα!

Ο ήχος μας ξεκούφανε. Προφανώς το κοίλωμα είχε την τέλεια ακουστική. Ταυτόχρονα όμως ο ήχος – το είδος του ήχου, δηλαδή – μας καθησύχασε. Διότι καθόλου δεν ακούστηκε σαν ήχος υπερφυσικός αλλά σαν κάτι καθαρά μηχανικό, γι’ αυτό και ένας είπε:

“Κανένας παλιοντενεκές, ρε, θα ‘ναι…”

Αλλά δεν ήταν κανένας παλιοντενεκές. Ήταν δύο φιάλες υγραερίου, άδειες, που μάλλον είχαν πέσει από το καΐκι που τις φόρτωνε μια από τις προηγούμενες ημέρες στο λιμανάκι, και που το ρεύμα τις είχε φέρει και τις είχε σφηνώσει στην τρύπα του άτσαχα κοντά στο ναυάγιο.

“Μιλάτε, ρε! Τι είναι;” φώναζαν απέξω τα κορίτσια.

Αντί για απάντηση, πιάσαμε τις φιάλες, ο καθένας από μία, τις τραβήξαμε από εκεί που κολυμπούσαν στο βάθος της ρωγμής και τις κοπανήσαμε τη μία με την άλλη:

“ΝΤΑΝ………….ΝΤΑΝ………….ΝΤΑΝ………….ΝΤΑΝ”

Ταυτόχρονα, χωρίς να έχουμε συνεννοηθεί, φωνάξαμε όλοι μαζί:

“ΟυυυΟυυυυυΟυυυυυ – το φάντασμα! ΟυυυΟυυυυυΟυυυυυ – το φάντασμα του καπετάνιου!”

Αλλά δεν ήμασταν κακά παιδιά. Γιατί προτού καλά-καλά προλάβουν να τρομάξουν τα κορίτσια απ’ τις φωνές μας, πετάξαμε αμέσως έξω τις φιάλες από τη σπηλιά. Κι εκείνες τις έπιασαν και άρχισαν να τις κοπανάνε:

ΝΤΑΝ………….ΝΤΑΝ………….ΝΤΑΝ………….ΝΤΑΝ
ΝΤΑΝ………….ΝΤΑΝ………….ΝΤΑΝ………….ΝΤΑΝ

Τις κοπανούσαν και λέγανε γελώντας, στριγκλίζοντας και ψευτοκλαίγοντας:

“Κτύπα καμπάνα στην κηδεία του μακαρίτη! Κτύπα καμπάνα στη θάλασσα! Κτύπα καμπάνα στη θάλασσα! Γίνεται η κηδεία του μακαρίτη! Ούλου-λου! Ούλου-ου-άαα!”

Μετά από αυτήν την… τελετή, τέλος πάντων, πήραμε τις καμπάνες – τις φιάλες, ήθελα να πω – που καθώς ήταν άδειες κι ερμητικά κλεισμένες, ήταν πανάλαφρες και επέπλεαν, και τις ανεβάσαμε χωρίς δυσκολία πάνω στο μισοξεφούσκωτο στρώμα. Κι ύστερα, μπροστά το κανώ και πίσω τα τρόπαια, πήραμε τον δρόμο της επιστροφής.

Μια φορά φτάνοντας στο λιμανάκι, όταν μας είδε κάποιος, μας είπε:

– Να πάτε να τις δώσετε στον έμπορο. Κάτι θα σας δώσει.

Εμείς φυσικά, εκείνη την ώρα, δεν είχαμε σκεφτεί τέτοιο πράγμα, όμως, το ξέραμε, οι φιάλες ήταν είδος πρώτης ανάγκης γιατί, παρόλο που είχαμε ηλεκτρικό, πολλοί άνθρωποι μαγείρευαν με υγραέριο ή μερικοί άλλοι ακόμα το χρησιμοποιούσαν για φωτισμό. Κι ας ήταν άδειες οι φιάλες είχαν αξία αφού η κατοχή τους αντιστοιχούσε με συμβόλαιο. Δηλαδή, πλήρωνες ένα ποσό εφάπαξ για να αποκτήσεις για πρώτη φορά μια φιάλη κι ύστερα, όταν άδειαζε και την παρέδιδες στον έμπορο για να πάρεις μία γεμάτη, πλήρωνες μόνο για το περιεχόμενο.

Τι χαρά όταν ο έμπορος μας έδωσε λεφτά όταν τις παραδώσαμε!
“Μέρες τις ψάχνω. Που τις βρήκατε, ρε καλόπαιδα;” μας ρώτησε.
“Στην αμμουδιά.” του είπαμε ψέματα. Τι να του πούμε;

Το ίδιο βράδυ το γλεντήσαμε το κατόρθωμά μας ξοδεύοντας τα λεφτά σε σουβλάκια. Κρατήσαμε όμως κι ένα ποσό για να αγοράσουμε μπάλωμα και κόλλα για να κλείσουμε την τρύπα στο στρώμα θαλάσσης των κοριτσιών.

Αυτήν την ιστορία την είχα ξεχάσει εντελώς καθώς το ναυάγιο που τότε ήταν πολύ εμφανές, αργότερα σκεπάστηκε τελείως σχεδόν από την άμμο και μόνο μερικά σίδερα φαινόντουσαν στον βυθό. Τα τελευταία χρόνια ωστόσο είχα μάθει ότι εμφανίστηκε πάλι, και πράγματι, όταν περνούσα από εκεί, μπορούσα να δω το σχήμα του στον βυθό. Αλήθεια ήταν που λέγανε πως έμοιαζε με ψαροκόκαλο, ένας τουρίστας μάλιστα με ρώτησε μια φορά μήπως ήταν κουφάρι κάποιας φάλαινας.

Τελικά όμως την αναλαμπή που έφερε ξαφνικά στο μυαλό μου όλη την πλοκή της παραπάνω ιστορίας, την οφείλω πολύ απλά σε μια φωτογραφία. Γι’ αυτό και τη δανείστηκα και την έβαλα για εξώφυλλο.

Γενικά – να ξέρετε – μου αρέσουν οι ιστορίες για τον φόβο και για το πως ξεπερνά κανείς τον φόβο. Ο λόγος που μου αρέσουν αυτές οι ιστορίες είναι που πιστεύω στον παγκόσμιο αφοπλισμό του φόβου και θέλω να ζω με ειρήνη και ελευθερία.

Άγγ. Κ. ⭐ ⭐ ⭐

Κυριακη, 6 Οκτωβριου  2024